Home

Make it Move - Iedereen wil programmeerles

Dit project draagt bij aan de realisatie van Doel 1

Op het Friesland College staan docenten en studenten graag dichtbij de praktijk. Opleidingen moeten zo goed mogelijk aansluiten bij de vraag vanuit het werkveld. ‘Zo vind je voldoende stageplekken en bereid je de studenten optimaal voor op de arbeidsmarkt of op verdere studie’, vertelt Jos Linneman, docent, coach en drijvende kracht achter het lesprogramma Make it Move. Make it Move is een voorbeeld van een project waarbij die aansluiting op de arbeidsmarkt heel erg goed is gelukt. Programmeerlessen die door studenten Pedagogisch Werk van D’Drive, school voor Creatieve Design & Pedagogisch werk, gegeven worden in de klas, van groep 1 t/m 8. Daar hebben basisscholen wel oren naar!’

Op weg naar meer eigen initiatief

‘Onderwijsprogramma’s zijn bij ons altijd in ontwikkeling’, zegt Linneman. ‘We proberen telkens de lat een stukje hoger te leggen, voor onze studenten, maar ook voor onszelf. Een jaar of drie geleden kwam de vraag op tafel hoe we studenten meer initiatief konden laten nemen. We wilden af van de onderwijsprogramma’s die studenten voorkauwen wat ze moeten doen. Wij wilden toe naar een onderwijsvorm waarin studenten leren om eigen initiatief te nemen, te ondernemen, uitdagingen aan te gaan en trends te signaleren. Dit gebeurde tijdens een van onze werkmiddagen. Een werkmiddag is een bijeenkomst met het onderwijsteam, bedoeld om zelf een frisse blik te houden op waar we mee bezig zijn en of we nog op de goede weg zijn. In de media verschenen in die periode steeds vaker berichten over het belang van programmeren voor kinderen. En ja, toen begon er bij mij iets te kriebelen. Jarenlang ben ik teamleider geweest van het ICT Lyceum van het Friesland College te Heerenveen en nu deed de mogelijkheid zich voor om die ervaring te verbinden met het opzetten van een nieuwe leerlijn voor onze studenten Pedagogisch Werk.’

Meer programmeerles a.u.b.!

‘We zijn klein begonnen met de ontwikkeling van een leskist’, gaat Linneman verder. ‘Tijdens een werkveldoverleg in 2014 hebben we de inhoud ervan toegelicht en gevraagd welke basisschool de kist zou willen testen. Daarvoor meldde zich één school uit het netwerk van Bètapunt Noord, De Wjukslag uit Langezwaag van schoolbestuur Primo Opsterland.

Daar hebben we de directeur het voorstel gedaan om te gaan programmeren met de leerlingen van zijn school. Het duurde even maar ons aanbod werd aangenomen. Daarna meldde zich nog een school die hier aan mee wilde doen, OBS it Ambyld uit Terwispel die onder hetzelfde schoolbestuur valt.

Aanvankelijk was de school in Langezwaag nog wat afwachtend, maar nadat onze studenten in groep 4 lessen Kodable hadden gegeven waren ze ‘om’ en kwam al snel de vraag of er niet meer mogelijk was. Ook groep 3 wilde programmeerlessen, en de kleuters. En daarna ook de bovenbouw!’

Pilot

In schooljaar 2015/2016 werd er op het Friesland College begonnen met de ontwikkeling van programmeerlessen voor alle basisschoolgroepen. De Wjukslag en it Ambyld, fungeerden daarbij als pilotscholen. ‘De studenten verdiepen zich in groepjes van drie of vier in de verschillende programmeerprogramma’s en bereiden samen de lessen voor, legt Linneman uit. ‘De principes van het programmeren zijn in spelvorm gegoten zodat het voor leerlingen aantrekkelijk is om mee te doen. Het gaat steeds om een cyclus van vijf lessen per groep die twee keer per jaar wordt uitgevoerd.’ De kleuters zetten de eerste stappen op programmeergebied met Beebot. Groep 3 en 4 gaan aan de slag met Kodable en Scratchjr. Voor de hogere groepen wordt er gebruik gemaakt van Lego we do, Codeuur, Lego Mindstorms, Scratch,  Bomberbot en Wordpress. ‘De studenten proberen alles eerst zelf uit en maken op basis van hun eigen ervaringen de lessen. Dat doet een behoorlijk beroep op het eigen initiatief en vaardigheden als samenwerken, kritisch zijn en evalueren’, vertelt Linneman.

‘Het enthousiasme onder basisscholen is groot. Steeds meer scholen krijgen lucht van het bestaan van dit project. Scholen vragen regelmatig ‘Blijven jullie dit doen?’, lacht Linneman. ‘Er lopen nu gesprekken met schoolbesturen Comperio en Primo Opsterland om te kijken of er een samenwerking mogelijk is. Als het lukt om dit op te zetten kunnen we in principe vijfenveertig scholen bereiken. Uiteraard bepalen de scholen zelf of ze mee willen doen en met welke groepen. De plaatselijke kabelmaatschappij Kabelnoord, sponsort alle vijfenveertig basisscholen in hun gebied om materialen te kunnen kopen voor de programmeerlessen

Daarnaast is ook al belangstelling getoond door scholen uit de regio Dokkum. We bekijken nu hoe deze scholen bediend kunnen worden vanuit de vestiging van het Friesland College in Leeuwarden. De stap die we volgend jaar gaan zetten is het volledige programma uitvoeren op de beide pilotscholen en concrete afspraken maken met de besturen waarmee we nu in gesprek zijn.’

Educational partnership

‘Wat ik echt heel geslaagd vindt aan dit project is de educational partnership’, zegt Linneman. ‘Iedereen wordt hier beter van. Onze studenten doen een schat aan ervaring op. Ze leren in de praktijk. Ze ontwikkelen vaardigheden op het gebied van ondernemen, onderzoeken, communicatie en samenwerken. Dat zijn dingen die je niet uit boeken kunt leren. Daarnaast leren ze programmeren. Maar de praktijk leert ook van de studenten. Hun programmeerkennis delen zij met leerlingen en leerkrachten op basisscholen. Ze leveren een waardevolle bijdrage aan het onderwijsprogramma en ontzorgen de leerkrachten die niet de tijd hebben om zich zelf in dit onderwerp te verdiepen.’

Stap voor stap uitbouwen

‘De programmeerlessen op de basisscholen zijn nog maar het begin’, zegt Linneman. ‘We hebben nog veel meer plannen. Zo willen we ernaar toe dat de studenten voor een deel zelf de scholen gaan benaderen en afspraken gaan maken met de leerkrachten. En studenten gaan scholen advies geven over hoe programmeerslessen ingepast kunnen worden in het onderwijsprogramma, hoe scholen de lessen kunnen vormgeven en hoe dit ondergebracht kan worden bij de kerndoelen. We gaan dus nog meer een beroep doen op het eigen initiatief van studenten.’

‘Een afgeleid initiatief van de programmeerlessen op scholen is de Coderdojo’, vertelt Linneman. ‘We zoeken dan een geschikte locatie binnen ons schoolgebouw in Heerenveen  met computers waar kinderen twee uur lang gratis kunnen leren programmeren. In mei in juni gaan we zo’n Coderdojo organiseren. Als het succesvol is nemen we het volgend jaar mee in het programma van onze studenten.’

Ook het Friesland College zelf ontwikkelt verder. Er wordt gewerkt aan een ‘living lab’ waar studenten zelf allerlei programmeer- en technische toepassingen kunnen uitproberen. Denk aan augmented reality, het maken en monteren van filmpjes, het uitproberen van programmeerprogramma’s, zelf apps maken en alles wat verder met ICT-techniek en de daarbij behorende toepassingen te maken heeft. Het moet een plek worden waar studenten zelf aan de slag kunnen, eigen initiatieven kunnen ontplooien, zelf alles uit kunnen proberen om een breed scala aan ervaringen op te doen.

‘Het is onze ambitie om het onderdeel programmeren steviger te verankeren in ons onderwijsprogramma, vertelt Linneman. ‘We willen het gaan aanbieden als een keuzedeel in het profiel Onderwijsassistent van de opleiding Pedagogisch Werk. We hebben hier een aanvraag voor ingediend. Als die wordt goedgekeurd hebben we echt iets speciaals in handen. We verankeren het verder in het onderwijscurriculum en brengen het ook onder bij de examinering.’

Meer weten?
Wie meer informatie wil over Make it Move kan via e-mail contact opnemen met Jos Linneman: J.Linneman@fcroc.nl. De facebookpagina is te vinden op www.facebook.com/makeitmovefc, de website is in de maak. Deze wordt volgend jaar gelanceerd.

Deze case is een voorbeeld van doel 1 van het Techniekpact: Alle basisscholen bieden hun leerlingen structureel wetenschap & technologie aan in 2020, met een prominente plek voor digitale vaardigheden.  

MEER CASES BIJ DOEL 1

ONDERWERP: PO/VO

Doel 1

Wetenschap en techniek in het basisonderwijs

Kies wat past bij je team.

ONDERWERP: PO/VO

Doel 1

Samenwerking tussen po en vo

Bruggen bouwen tussen primair onderwijs en VMBO

ONDERWERP: ICT LERAREN PO/VO

Doel 1

Iedereen wil programmeerles

Make it Move - Op het Friesland College staan docenten en studenten graag dichtbij de praktijk. Opleidingen moeten zo goed mogelijk aansluiten bij de vraag vanuit het werkveld.

ONDERWERP: PO/VO

Doel 1

Koploper techniekonderwijs

Techniek speelt een steeds grotere rol in onze samenleving. Het is belangrijk dat we kinderen daarop voorbereiden en interesseren voor een technische opleiding.