Marieke Wolthoff © TP

17 december 2020

'We weten aan welke knoppen we moeten draaien'

Docenten die een tijdje de beroepspraktijk ingaan, of technici die deels voor de klas staan. Uitwisselen van mensen en kennis is belangrijk voor de toekomst van technisch bedrijfsleven en onderwijs. Hybride docenten brengen de verschillende werelden bij elkaar. Een jaar lang gaf het Techniekpact hybride docentschap een extra impuls. Projectleider Marieke Wolthoff blikt terug.

Waarom was er een speciaal project voor hybride docentschap nodig?
‘Voor de technische sector is een goede aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt echt cruciaal. Eén van de manieren om dat te realiseren is hybride docentschap. Het midden- en kleinbedrijf, waar voor de sector veel winst te behalen is, was nog nauwelijks bekend met de mogelijkheden en de meerwaarde die hybride docentschap biedt. De initiatieven die er waren, waren vooral bij grote bedrijven. Het ministerie van EZK wilde dat hier verandering in kwam en heeft daar middelen voor vrij gemaakt. Met dit project hebben we zo een extra impuls kunnen geven aan hybride werken binnen de techniek. Informatie, kennis en good practices brengen we actief de sector in. Bedrijven en onderwijsinstellingen verbinden we en helpen we op weg. Wat we doen sluit helemaal aan bij de doelen van het Techniekpact, namelijk meer jongeren laten kiezen voor techniekonderwijs, het onderwijs beter laten aansluiten op de arbeidsmarkt én het matchen van onderwijs en bedrijven.'

Wat is hybride docentschap precies?
‘Dat er door iemand een bijdrage wordt geleverd aan het bedrijfsleven én het onderwijs. Dit kan op verschillende manieren bijvoorbeeld als hybride docent, hybride instructeur, hybride techniekopleider, hybride expert of gastdocent. Hoe hybride docentschap wordt vormgegeven verschilt per samenwerking. Er is niet een vaste of ideale vorm of constructie. Als we iéts hebben geleerd dit jaar, is dat het constant maatwerk is.’

Hoe heeft het Techniekpact hybride docentschap gepromoot?
‘Door kennis en best practices te delen met bedrijven, (branche)organisaties, onderwijsinstellingen en regio’s. Van een lasbedrijf in het uiterste zuiden van Zeeland tot een vmbo-school in Midden-Friesland. Waar we normaal gesproken het land in gaan, hebben we dit vanwege de coronacrisis allemaal online moeten doen. We hebben een-op-een gesprekken met organisaties gevoerd en voor grote of specifieke groepen webinars georganiseerd. In de brede communicatie richten wij ons vooral op de hrm’ers. We laten zien welke meerwaarde hybride docentschap heeft, welke kansen er liggen en hoe je die kunt benutten.’

Wat was het grootste obstakel?
‘Matching. Bedrijven en onderwijs zijn echt wel geïnteresseerd in elkaar, maar weten niet waar ze moeten beginnen en bij wie ze moeten zijn. Het Techniekpact is dan een mooie verbindende schakel. Door actieve benadering via publiek-private samenwerking, via brancheorganisaties en regionale mkb-netwerken proberen wij deze twee werelden dichter bij elkaar te brengen.’

Is hybride docentschap meer gaan leven in 2020?
‘Ja, het is echt gaan groeien en bloeien. Al gaat het door de coronacrisis allemaal wel iets trager en langzamer. We missen het echt dat we mensen niet in groepsverband kunnen samenbrengen. Bij een samenwerking is het essentieel dat je elkaar kent. Bij online meetings via Teams of Zoom lukt dat gewoon minder goed dan bij fysieke bijeenkomsten. Maar, de coronacrisis biedt qua hybride docentschap ook zeker kansen. Het zet bedrijven aan het denken. Want, als je tijdelijk minder orders hebt, is het zo gek nog niet om een medewerker een paar dagen in de week als hybride docent uit te lenen.’

Wat is de grootste eye opener?
‘Hybride docentschap is complexer dan we dachten. Het is niet alleen een uitwisseling van mensen, het vraagt veel van een organisatie. Voor veel  verschillende facetten moeten oplossingen worden bedacht. Wij zien dan ook dat hybride docentschap een cultuur- en organisatieverandering in gang zet. Steeds meer onderwijsinstellingen en bedrijven staan daar open voor, maar dat heeft wel tijd nodig, dat gaat niet één, twee, drie. Maar, het gaat de goede kant op.’

Wat maakt het grootste verschil?
‘Een andere blik. Het eerste wat mensen vaak roepen is: “het kan niet”. Terwijl als ze dat even weten te parkeren, vaak blijkt dat het toch kan. We zien die positieve blik steeds vaker. Informeel bijpraten, samen onderwijs ontwikkelen tot samen lesgeven in een nieuwe leeromgeving. Hybride docentschap kun je op veel verschillende manieren invullen. Kijk gewoon wat voor jullie samen werkt.’

Wat is de volgende stap?
‘Het Techniekpact gaat volgend jaar verder met hybride docentschap. Het is een van de vier thema’s van het Techniekpact 2021. We gaan met nieuwe doelgroepen aan de slag. Een daarvan zijn de teamleiders. In de dagelijkse praktijk hebben zij het meeste te maken met hybride docenten.’

Hoe zie je de toekomst?
‘Positief. Nu hangt het slagen van hybride docentschap nog veel af van één persoon, maar dat verandert als bedrijven en onderwijsinstellingen elkaar beter weten te vinden. In de regio’s sluiten ook steeds vaker provincies en gemeenten aan, als makelaar, financier en ambassadeur. We hebben al veel bereikt met z’n allen. We gaan de goede kant op!’