Home

Nieuwsbrief // werken in de techniek

'We willen dat Nederland klaar is voor de toekomst'

De maatschappij verandert snel. Om daarin mee te komen, moet iedereen zich blijven ontwikkelen. Daarom moeten we toe naar een positieve leercultuur, zoals beschreven in de visie van het kabinet op dit onderwerp. De Sociaal Economische Raad draagt hieraan bij met de actie-agenda Leven Lang Ontwikkelen. Voorzitter Mariëtte Hamer laat zien dat er al veel mooie initiatieven zijn en benadrukt het belang van samenwerken en ervaringen delen.

‘Wat we willen bereiken is dat de Nederlandse beroepsbevolking klaar is voor de toekomst’, vertelt Mariëtte Hamer, voorzitter van de Sociaal-Economische Raad. ‘Daarvoor moeten mensen kunnen meegaan met de razendsnelle technologische ontwikkelingen. Ze moeten om kunnen gaan met de enorme dynamiek op de arbeidsmarkt en in hun persoonlijk leven. Daarvoor is het nodig om te blijven ontwikkelen. Dat moet net zo vanzelfsprekend zijn als gezond eten en drinken. Dat doe je niet alleen door cursussen te volgen of terug de schoolbanken in te gaan. Je kunt je ook ontwikkelen door eens andere werkzaamheden van een collega over te nemen of stage te gaan lopen. Dat is informeel leren, ook een heel waardevolle manier’.

Nog veel te doen
‘Gelukkig doen we het in Nederland helemaal niet zo slecht. Dat bleek bijvoorbeeld vorig jaar uit het Skills Strategy-rapport van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO). Maar de OESO zegt ook dat we het ons niet kunnen veroorloven om achterover te leunen. De organisatie geeft aan dat er in Nederland nog veel onbenut potentieel is. Mensen hebben vaak meer talenten dan ze gebruiken. Dat biedt kansen, bijvoorbeeld in de energietransitie. We moeten hard werken om ervoor te zorgen dat er op tijd voldoende mensen klaar zijn om de energietransitie te realiseren. Bijvoorbeeld door mensen uit de aardgaswereld om te scholen. Ook in de administratieve sector krijgen mensen omscholing aangeboden. Omdat daar in de toekomst minder banen zullen zijn. We zien ook dat nog niet iedere werknemer de kans krijgt dat op te pakken. Wat dat betreft hebben we echt nog veel te doen.’

Naar een vanzelfsprekende leercultuur
‘We werken toe naar een positieve en vanzelfsprekende leercultuur. Nu, in tijden van groei, maar ook als het minder gaat. Dat betekent nadrukkelijk niet dat we werken aan nieuwe instituten of praatclubs. We stimuleren en versterken samenwerking en resultaatgerichtheid. En we steunen initiatieven voor scholing en ontwikkeling die bijdragen aan de vorming van een leercultuur in Nederland. In mei organiseerden we bijvoorbeeld een grote inspiratiebijeenkomst. Daar lieten bedrijven zien hoe ze de ontwikkeling van werknemers integraal in de bedrijfsvoering hebben opgenomen. Bijvoorbeeld in samenwerking met onderwijsinstellingen, andere bedrijven en regionale overheden. Zo waren er presentaties van Vebego en Health Hub Roden. Maar ook bedrijven uit de technische sector kwamen met goede praktijkvoorbeelden. Zoals een centrum voor innovatief vakmanschap waar ze nieuwe ontwikkelingen in technologie en bedrijfsvoering direct vertalen naar ontwikkeling van personeel. Mooie voorbeelden zijn CIV Water en SEECE voor energie.’

Speerpunt: energie in Groningen
‘Een belangrijk speerpunt is de ontwikkeling in Groningen. Vanuit onze rol bij het klimaatakkoord zien we de noodzaak van scholing om de omslag van gas naar duurzame energie te maken. Voor de arbeidsmarkt in Groningen heeft dat grote gevolgen. Voor de technische sector, maar ook daarbuiten. Samen met de provincie, gemeenten en de SER Noord Nederland hopen we daar snel stappen voor te zetten.’

Initiatieven in andere regio’s en sectoren
‘Daarnaast zijn we met Amsterdam Zuidoost in gesprek om te zien hoe we op de lokale arbeidsmarkt vraag en aanbod beter op elkaar kunnen laten aansluiten door de ontwikkeling van mensen slim te organiseren. Ook in Brabant is onlangs een bijzonder convenant gesloten waarin regionale afspraken over leven lang ontwikkelen worden gemaakt. Zulke ontwikkelingen volgen we met zeer veel interesse. Waar mogelijk bieden we ondersteuning en zorgen we voor promotie. We kijken niet alleen naar regio’s, maar ook naar sectorale initiatieven. Zo zijn we met de ICT-sector in gesprek hoe we de ambities voor een leercultuur in de praktijk kunnen brengen.’

Nu aan de slag
‘Het grootste succes is misschien wel dat iedereen het nu over dit thema heeft, maar dat wil ik niet alleen op het conto van de actie-agenda schuiven. Ik denk wel dat het SER-advies van vorig jaar en de commissie Sap daaraan hebben bijgedragen. We zijn nu aan het inventariseren en ophalen. Het is mooi om te zien dat er al heel veel energie is rond leven lang ontwikkelen. Binnen regio’s van het Techniekpact zie je hier ook al mooie projecten op ontstaan. Nu is het moment om partijen bij elkaar te brengen, afspraken te maken en aan de slag te gaan. We moeten het samen doen. Dus nu eerst verbinden en ervaringen delen, en daarna opschalen. Dat levert een belangrijke bijdrage. Ik zou heel graag het netwerk dat hiermee bezig is steeds wat groter willen maken.’

Techniek: sterke urgentie
‘In de techniek zijn de arbeidstekorten momenteel groot en gaan de ontwikkelingen extra snel. Daardoor voelt iedereen de urgentie hier nog sterker. We werken graag als partner van het Techniekpact samen op belangrijke thema’s, zoals leren op de werkplek en meer werken vanuit vaardigheden in plaats van alleen op basis van diploma’s. We willen helpen om ook in het mkb een leercultuur te creëren. Zo blijft het werk aantrekkelijk en komt er meer ruimte voor innovatie. Ik wil iedereen die met leven lang ontwikkelen bezig is vragen om successen met ons te delen, zodat anderen er ook van kunnen leren. Dat kan via doorbraakllo@ser.nl. Maar we horen ook graag wat niet lukt en waarom. Zodat we anderen daarvoor kunnen behoeden en misschien belemmeringen kunnen wegnemen.’